बिहिबार , भाद्र २, २०७९

के छ मकर संक्रान्तिको पौराणिक महत्व ? यसै दिन किन भीष्म पितामहले शरीर त्याग गरेका थिए ?

पुष २६, २०७८ सोमबार 222

काठमाडौ । यसपटक मकर संक्रान्ति १४ जनवरीमा मनाइँदैछ । यस दिन सूर्य देवले राशि परिवर्तन गरी मकर राशिमा प्रवेश गर्नेछन्। ज्योतिषशास्त्रका अनुसार सूर्यको राशि परिवर्तन निकै विशेष हुन्छ । सूर्यलाई सबै राशिको राजा मानिन्छ। मकर संक्रान्तिको दिन जहाँ सूर्यको संक्रान्तिले खरमा समाप्त हुन्छ, त्यहाँ वसन्त ऋतुको आगमनको पनि संकेत गर्दछ। मकर संक्रान्तिको अद्भुत संगत पनि महाभारत का लको हो। ५८ दिनसम्म बाणको शैयामा बसेपछि भीष्म पितामहले आफ्नो प्रा ण त्याग गर्न उत्तरायणमा आइपुग्ने सूर्यको प्रतीक्षा गरे । यहाँ पौराणिक कथा पढ्नुहोस्।

यो कथा हो
१८ दिनसम्म चलेको महाभारतको यु द्ध मा भीष्म पितामहले कौरवहरूको तर्फबाट १० दिनसम्म ल डे का थिए । र ण भूमिमा हजुरबुवाको यु द्ध कौशल देखेर पाण्डवहरू विचलित भए। पछि पाण्डवहरूले भीष्मलाई शिखंडीको सहायताले धनुष छोड्न बाध्य पारे र अर्जुनले उनलाई एकपछि अर्को धेरै बाण हा ने र पृथ्वीमा खसाले। किनभने भीष्म पितामहले मृत्युको वरदान पाएका थिए। त्यसैले अर्जुनको बाणबाट नराम्ररी चो ट लागे पनि उनी बाँ चे। भीष्म पितामहले हस्तिनापुरलाई चारैतिरबाट सुरक्षित नगरेसम्म म र्ने छैन भनी प्रतिज्ञा गरेका थिए । यसका साथसाथै हजुरबुवाले पनि प्रा ण त्याग गर्न सूर्य उदाउने प्रतीक्षा गर्नुहुन्थ्यो, किनकि यस दिन प्रा ण त्याग गर्नेले मोक्ष पाउँछन्।

भगवान श्रीकृष्णले महत्व बताउनुभयो
ज्योतिषाचार्य डा अरविन्द मिश्रले उत्तरायणको महत्व भगवान कृष्णले पनि ६ महिनाको शुभ अवधिमा सूर्यदेव उत्तरायण भई पृथ्वी उज्यालो हुँदा त्यस समयमा दे ह त्याग गर्ने व्यक्तिको पुनर्जन्म नहुने बताउनुभएको बताए । त्यस्ता मानिसहरूले प्रत्यक्ष ब्रह्म प्राप्त गर्छन्, अर्थात् मोक्ष प्राप्त गर्छन्। यही कारणले गर्दा भीष्म पितामहले दे ह त्याग गर्न सूर्य उत्तरायण नहुँदासम्म पर्खिरहे ।

मकर संक्रान्ति मुहूर्त
ज्योतिषी डा अरविन्द मिश्रले चिन्तामणि ग्रन्थको मुहूर्त अनुसार मकर संक्रान्तिको शुभ समय सूर्यको शुभ समयभन्दा १६ घण्टा अगाडि र १६ घण्टा पछि रहेको बताए । यस पटक पुण्यकाल माघ १४ गते बिहान ७ः१५ बजेदेखि सुरु हुनेछ, जुन साँझ ५ः४४ बजेसम्म चल्नेछ । ((यो भारतीय समय हो ) यसमा स्नान, दान, जप गर्न सकिन्छ। अर्कोतर्फ, स्थिर विवाह अर्थात् महापुण्यकालको मुहूर्त ९ बजेदेखि १०ः३० बजेसम्म रहनेछ । यसपछि दिउँसो १.३२ बजेदेखि ३.२८ बजेसम्म मुहूर्त हुनेछ।

प्रतिकृया दिनुहोस्